Maren Roger - Ucieczki, wypędzenie i przesiedlenie

Interpretacje wydarzenia określanego mianem „ucieczka i wypędzenie Niemców” i poglądy na temat właściwego obchodzenia się z nim odbiegały od siebie po obu stronach „żelaznej kurtyny” i w konsekwencji dwustronne lub wielostronne debaty o kompleksie wypędzenia (Vertreibungskomplex) przybierały postać głębokich sporów. Przerodziły się one w toku niemieckiego boomu memorialnego, odnoszącego się do niemieckich ofiar wypędzenia, w spory bilateralne. Punktem krystalizacji coraz bardziej gorących niemiecko-polskich debat stał się projekt Centrum przeciw Wypędzeniom przedstawiony przez Związek Wypędzonych. Propagowanie budowy CpW przebiegało równolegle do żądań zwrotu własności, wysuwanych przez niemieckich wypędzonych, co wywołało w Polsce ogromne kontrowersje.

Maren Röger przeprowadza po raz pierwszy systematyczne badania roli mediów w niemieckiej i polskiej kulturze pamięci w odniesieniu do kwestii ucieczki, wypędzenia i wysiedlenia. Bierze pod lupę zarówno debaty toczone w ramach polityki pamięci, jak i narracje wytworzone w danej kulturze pamięci odnoszące się do przymusowej migracji, analizując szerokie spektrum niemieckich i polskich przedstawień medialnych, medialnych inscenizacji i skandalizacji po 1989 roku. Na kilku płaszczyznach prześwietla medialne kultury memorialne i kultury sporu po 1989 roku w aspekcie ich stosunku do „ucieczki i wypędzenia”. Opisuje kolejne fazy niemieckiego i polskiego dyskursu o wypędzeniach po 1989 roku i role, jakie w każdej fazie odgrywały poszczególne media. Uwagę kieruje również na aktorów medialnych dyskursów wypędzenia, na „naocznych świadków historii”.